tanden schoonmaken bij tandarts

31-01-2026 Marissa de Klein

Vraag je je af wat er precies gebeurt als je je tanden laat schoonmaken bij de tandarts en of het pijn doet? Je bent niet de enige. Veel mensen stellen zo’n afspraak uit terwijl een professionele reiniging juist eenvoudig, snel en ontzettend effectief is. In dit artikel leg ik in begrijpelijke taal uit wat je kunt verwachten, waarom het zo belangrijk is, hoe lang het duurt, wat het ongeveer kost en hoe je je gebit daarna het beste verzorgt. Je leest ook wanneer je beter naar de mondhygiënist kunt gaan en hoe je met kleine gewoontes thuis de resultaten langer vasthoudt.

Wat houdt tanden schoonmaken bij de tandarts in

Een professionele gebitsreiniging is meer dan alleen aanslag weghalen. We verwijderen zachte tandplak en hard tandsteen, ook op plekken waar je met tandenborstel, ragers of floss niet goed bij komt. Daardoor vermindert de bacteriedruk aan de tandvleesrand en krijgen ontstekingen minder kans. Extra voordeel is dat je tanden gladder aanvoelen en vaak lichter ogen doordat oppervlakkige verkleuringen worden weggepoetst.

Waarom is het belangrijk

Onbehandelde tandplak kan het tandvlees irriteren. Dat begint met roodheid en bloedingen en kan, als je niets doet, overgaan in parodontitis waarbij pockets en botafbraak ontstaan. In de stoel zie ik vaak dat een tijdige reiniging bloedingen doet afnemen en de adem frisser maakt. Zeker bij risicofactoren zoals roken, diabetes, zwangerschap of een verleden met tandvleesproblemen is regelmatige professionele reiniging geen luxe maar preventieve zorg.

Stap voor stap: zo verloopt de behandeling

1. Intake en controle

We starten met een korte bespreking van je mondgezondheid en eventuele klachten. Daarna volgt inspectie van tandvlees, tandsteen en kwetsbare zones. Indien nodig worden er röntgenfoto’s gepland om verborgen problemen uit te sluiten.

2. Verwijderen van tandsteen en plak

Met een ultrasoon instrument trillen we tandsteen los, gekoeld met water voor comfort. Restjes worden nauwkeurig weggehaald met handinstrumenten zodat ook de smalle ruimtes schoon worden. Soms gebruiken we poederstraalreiniging om hardnekkige aanslag en biofilm tussen tanden en bij kronen effectief te verwijderen.

3. Polijsten en beschermen

Daarna polijsten we de tanden met een fijne pasta zodat het oppervlak glad wordt. Optioneel volgt een fluoridebehandeling ter versterking van het glazuur of om gevoeligheid te verminderen. Dat geeft een schoon, glad en beschermd resultaat.

4. Advies en nazorg

Je krijgt persoonlijk advies over poetsen, ragers of floss en waar nodig leefstijltips. Zo maak je thuis het verschil en blijft het bereikte resultaat langer behouden.

Doet het pijn en hoe lang duurt het

Een reiniging hoort in principe comfortabel te zijn. Geïrriteerd tandvlees of veel tandsteen kan tijdelijk gevoelig aanvoelen. In mijn praktijk helpt verwarmd spoelwater vaak al, en bij echte gevoeligheid werkt een oppervlakkige verdovingsgel uitstekend. Reken gemiddeld 30 tot 45 minuten per afspraak. De eerste keer, of bij veel achterstand, kan meer tijd nodig zijn. Na fluoride is het verstandig ongeveer 30 minuten te wachten met eten en drinken.

Kosten en vergoeding

De tarieven in Nederland worden jaarlijks landelijk vastgesteld en de behandeling wordt meestal per tijdseenheid gedeclareerd. De uiteindelijke prijs hangt af van de hoeveelheid werk. Tot 18 jaar valt dit doorgaans binnen de basisverzekering. Vanaf 18 jaar is vergoeding afhankelijk van je aanvullende tandartsverzekering. Vraag vooraf om een inschatting en check je polis zodat je niet voor verrassingen komt te staan.

Hoe vaak laat je je gebit professioneel reinigen

Voor de meeste mensen is twee keer per jaar voldoende. Heb je parodontitis gehad, rook je, gebruik je medicatie die voor een droge mond zorgt of heb je een beugel, implantaten of veel kronen, dan is drie tot vier keer per jaar verstandiger. Laat je persoonlijke interval bepalen op basis van je tandvleesmetingen en risicoprofiel.

Tandarts of mondhygiënist: wie doet wat

In de meeste praktijken voert de mondhygiënist de gebitsreiniging uit en begeleidt je bij preventie. Bij tekenen van parodontitis wordt er dieper gereinigd en kan de frequentie tijdelijk omhoog. De tandarts beoordeelt het totaalbeeld, behandelt gaatjes en kijkt mee als er restauratieve of chirurgische zorg nodig is. Zo werken we samen aan een stabiele, gezonde mond.

Veelvoorkomende situaties

Bruine of gele aanslag door koffie, thee, rode wijn of roken verdwijnt vaak met een grondige reiniging en polijstbehandeling. Verkleuring in het glazuur zelf vraagt soms om een andere aanpak. Gevoelige tandhalzen verbeteren meestal als het tandvlees weer rustig wordt en je een geschikte tandpasta gebruikt. Bij een beugel of implantaten is techniek en regelmaat thuis extra belangrijk; vraag om een demonstratie met de juiste ragers en borstelkop.

Thuis aan de slag: zo houd je het resultaat vast

Poets tweemaal daags twee minuten met een elektrische tandenborstel en fluoridepasta. Reinig dagelijks tussen de tanden met ragers of floss, afhankelijk van de ruimte. Een tongreiniger kan helpen tegen geur. Beperk tussendoortjes en drink water als dorstlesser. Reinig ook je hulpmiddelen regelmatig; zo blijft je borstel hygiënisch en effectief. Meer hierover lees je in deze gids over het schoonmaken van een elektrische tandenborstel. Heb je last van dieper gelegen tandvleespockets, bekijk dan onze toelichting over pockets reinigen. Wil je algemene tips om je tand goed schoon te maken, dan vind je daar praktische instructies.

Mijn ervaring in de stoel

Wat ik het vaakst hoor na een eerste professionele reiniging is hoe veel gladder de tanden aanvoelen en hoe het tandvlees minder snel bloedt. Ook cliënten die dachten dat ze al goed poetsten, ontdekken na een persoonlijke demonstratie vaak net die ene techniek of maat rager die het verschil maakt. Kleine aanpassingen leveren grote winst op voor de lange termijn.

Regelmatig tanden schoonmaken bij de tandarts of mondhygiënist is een simpele ingreep met groot effect: gezond tandvlees, een frisse adem en minder kans op problemen. Met het juiste thuisonderhoud en een interval op maat houd je je mond gezond. Twijfel je over pijn, kosten of frequentie, vraag dan om een persoonlijke inschatting. Zo weet je precies waar je aan toe bent.

Is tanden schoonmaken bij tandarts pijnlijk

Meestal niet. Gevoelig tandvlees of veel tandsteen kan tijdelijk wat ongemak geven, maar met verwarmd water, rustige techniek en zo nodig een verdovingsgel verloopt tanden schoonmaken bij tandarts comfortabel. Na de behandeling voelt het tandvlees vaak al snel rustiger aan en neemt bloedingsneiging doorgaans vlot af.

Hoelang duurt tanden schoonmaken bij tandarts gemiddeld

Reken op ongeveer 30 tot 45 minuten. De eerste keer of bij veel achterstand kan extra tijd nodig zijn. Bij een gezonde mond en regelmatig onderhoud gaat tanden schoonmaken bij tandarts vaak sneller, omdat er minder tandsteen en ontsteking aanwezig is en er vooral onderhoud plaatsvindt.

Wat kost tanden schoonmaken bij tandarts en wordt het vergoed

De prijs hangt af van de benodigde tijd en wordt gedeclareerd volgens landelijke tarieven. Tot 18 jaar valt het doorgaans binnen de basisverzekering. Vanaf 18 jaar is vergoeding afhankelijk van je aanvullende polis. Vraag vooraf een kostenindicatie voor tanden schoonmaken bij tandarts en controleer je verzekering.

Mag ik eten of drinken na tanden schoonmaken bij tandarts

Ja, behalve wanneer er fluoride is aangebracht. Wacht dan ongeveer 30 minuten zodat de beschermende werking optimaal is. Kies bij voorkeur water en vermijd direct na tanden schoonmaken bij tandarts zure of zeer zoete dranken die het glazuur tijdelijk extra kunnen belasten.

Hoe vaak heb ik tanden schoonmaken bij tandarts nodig

Voor de meeste mensen volstaat twee keer per jaar. Bij parodontitis, roken, beugels, implantaten of een droge mond is drie tot vier keer per jaar verstandiger. Laat de frequentie voor tanden schoonmaken bij tandarts bepalen op basis van je tandvleesstatus, risico’s en je mondhygiëne thuis.