Haal je ’s avonds je kunstgebit uit en ruik je een minder frisse geur of zie je wat aanslag? Je bent niet de enige. Een prothese komt de hele dag in contact met eten, drinken en bacteriën. In dit artikel lees je precies hoe je je kunstgebit veilig en grondig schoonmaakt, welke middelen wel en niet slim zijn, en hoe je verkleuringen, tandsteen en irritaties voorkomt. Met duidelijke stappen, praktische tips uit de praktijk en adviezen over bewaarmethoden en professionele reiniging kun je direct aan de slag voor een frisse mond en een prothese die prettig blijft zitten.
Op je kunstgebit vormt zich net als op echte tanden een biofilm van bacteriën en voedselresten. Laat je die laag zitten, dan vergroot je de kans op een onfrisse smaak, ontstoken slijmvlies, drukplekken en verkleuringen. Dagelijkse, milde reiniging houdt het oppervlak glad, voorkomt tandsteen en verlengt de levensduur van je prothese.
Gebruik lauw water en een protheseborstel. Milde zeep of een speciaal prothesereinigingsmiddel is prima. Vermijd schurende tandpasta en poeders: die maken microkrasjes waarin bacteriën zich hechten. Een praktische tip uit de kliniek: leg een handdoek of laagje water in de wasbak zodat je prothese niet breekt als hij uit je hand glipt. Spoel na het poetsen altijd grondig af.
Voedselresten hopen zich graag op onder de randen van je prothese. Spoel je kunstgebit én je mond telkens even met lauw water. Zo voorkom je geur en irritatie van je tandvlees en maak je het poetsen later op de dag een stuk eenvoudiger.
Je mondslijmvlies heeft hersteltijd nodig. Draag je prothese daarom bij voorkeur niet ’s nachts. Over het bewaren bestaan twee gangbare adviezen. Veel tandprothetici adviseren bewaren in schoon water of een speciale oplossing om uitdroging te voorkomen. In sommige zorgsituaties kan droog bewaren in een schoon, open bakje geadviseerd worden om gistgroei te beperken. Volg het advies van je eigen behandelaar en spoel altijd goed af voordat je de prothese weer indoet.
Een frisse mond begint niet alleen bij de prothese. Masseer je tandvlees met een zachte borstel of vochtige gaas, en maak je gehemelte en tong schoon. Dat vermindert bacteriedruk, helpt tegen een onfrisse adem en voorkomt drukplekken. Heb je implantaten met een steg of ankers, reinig die onderdelen voorzichtig met een borstel of rager volgens het advies van je behandelaar.
Beperk koffie, thee, rode wijn en roken, en spoel na gebruik. Een beproefde tip tegen kalkafzetting: laat je kunstgebit eens per week een nacht weken in een 1:1 mengsel van natuurazijn en water, spoel daarna extra goed af en poets na. Hardnekkige aanslag laat je het beste professioneel verwijderen om krassen te voorkomen.
Bruistabletten kun je gebruiken met koud tot lauwwarm water, maar niet te vaak en nooit met heet water, omdat vervorming kan optreden. Gebruik geen bleekmiddel, schuurmiddelen of scherpe voorwerpen. Vervang je protheseborstel minstens elke drie maanden of eerder als de haartjes versleten zijn. Twijfel je over een product? Kies voor middelen die expliciet geschikt zijn voor protheses.
Zelf slijpen, lijmen of buigen veroorzaakt bijna altijd blijvende schade. Ervaart je prothese scheurtjes, loszitten, drukplekken of geur die niet verdwijnt na grondige reiniging, plan dan een afspraak. Een jaarlijkse check helpt problemen vroeg signaleren. Bij veranderingen in kaakvorm kan een opvulling of nieuwe pasvorm nodig zijn voor comfort en hygiëne.
Voor protheses op implantaten en voor zachte voeringen (liners) geldt: reinig extra mild en volg het specifieke advies van je tandprotheticus. Niet elk reinigingsmiddel is geschikt voor een zachte voering. Gebruik lauw water, een zachte borstel en de aanbevolen oplossing. Merk je verkleuring of een plakkerig gevoel, laat het materiaal dan professioneel beoordelen.
In de ochtend: spoel, poets de prothese met lauw water en een geschikt middel, maak je mondslijmvlies schoon en plaats de prothese weer. Na maaltijden: kort spoelen. In de avond: herhaal het poetsen, spoel grondig af en laat de prothese ’s nachts rusten volgens het advies van je behandelaar. Zo houd je alles fris en voorkom je problemen.
Krijg je aanslag of verkleuring niet weg, ruik je een blijvende geur, zie je haarscheurtjes of voelt de pasvorm niet prettig, neem dan contact op. Een korte polijstbeurt en controle van de pasvorm leveren vaak direct merkbaar comfort op en voorkomen grotere reparaties. Meer achtergrond en een stappenplan vind je in onze uitgebreide gids over kunstgebit schoonmaken.
Met milde middelen, een vaste routine en aandacht voor je mondslijmvlies blijft je kunstgebit schoon, fris en comfortabel. Vermijd warmte en schurende producten, spoel en poets consequent en plan regelmatig een professionele check. Zo geniet je dagelijks van prettig dragen, een frisse adem en een prothese die langer meegaat.
Reinig je kunstgebit tweemaal per dag: ’s ochtends en ’s avonds. Spoel na elke maaltijd kort met lauw water om voedselresten te verwijderen. Deze routine beperkt bacteriegroei, voorkomt geur en maakt grondig poetsen met een protheseborstel en mild reinigingsmiddel efficiënter.
Beter niet. Gewone tandpasta bevat vaak schuurmiddelen die microkrasjes veroorzaken. Daar hechten bacteriën en aanslag sneller aan. Gebruik lauw water met milde zeep of een speciaal prothesereinigingsmiddel en spoel altijd goed na. Zo blijft het oppervlak glad en hygiënisch.
Laat je kunstgebit bij voorkeur ’s nachts uit zodat je slijmvlies kan herstellen. Over bewaren bestaan twee adviezen: in water of in een schoon, open bakje. Volg het advies van je behandelaar en spoel de prothese altijd goed af voordat je deze weer inzet.
Voorkom eerst nieuwe afzetting door dagelijks poetsen en spoelen. Week wekelijks in een 1:1 mengsel van natuurazijn en water en spoel daarna grondig. Blijft er tandsteen of verkleuring, laat dit dan professioneel verwijderen om krassen en schade te voorkomen.
Reinig tweemaal daags met lauw water en een protheseborstel, spoel na elke maaltijd en maak ook tandvlees, gehemelte en tong schoon. Bewaar de prothese ’s nachts volgens advies en vervang je borstel regelmatig. Houdt de geur aan, plan dan een professionele reiniging en controle.