Zie je regelmatig bruine strepen onder de ogen van je hond, korstjes in de ooghoeken of waterige ogen na een boswandeling? Je bent niet de enige. Ogen vragen wat aandacht en met de juiste aanpak blijft je hond comfortabel en gezond. In dit artikel krijg je een duidelijk stappenplan om de ogen van je hond veilig schoon te maken, begrijp je de oorzaken van vieze ogen en weet je wanneer je beter even de dierenarts raadpleegt. Ook deel ik praktische tips uit de praktijk om traanstrepen te verminderen en veelgemaakte fouten te voorkomen.
Honden produceren traanvocht om het oogoppervlak te beschermen tegen stof en microdeeltjes. Bij veel honden ontstaan daardoor in de ooghoeken zachte korreltjes of korstjes. Regelmatig zacht reinigen voorkomt irritatie, jeuk en secundaire ontstekingen. Je merkt dat een schoonmaakbeurt nodig is als je hond vaak knippert, er bruine strepen ontstaan in de vacht, er korstjes zitten of als er na buitenactiviteiten zichtbaar vuil bij de ooghoeken zit. Bij pusachtige, geelgroene afscheiding, roodheid of pijn is er meer aan de hand en is een dierenartsbezoek verstandig.
De oorzaak bepaalt hoe vaak en hoe je het beste schoonmaakt. Enkele veelvoorkomende oorzaken zijn een volle dag buiten spelen met zand of wind, haartjes die tegen het oog schuren bij langharige rassen, anatomie bij kortsnuitige rassen waardoor traanvocht makkelijker over de oogrand loopt, allergische prikkels zoals pollen of huisstof en een verstopte traanbuis waardoor traanvocht niet goed wegloopt. Soms is er sprake van een ontsteking door bacteriën of virussen, een vreemd voorwerp of een bouwkundige afwijking zoals entropion of afwijkende wimpergroei. Ook droge ogen door verminderde traanproductie kunnen zorgen voor slijmerige afscheiding. Herken je meerdere signalen of verergeren de klachten, laat de ogen dan beoordelen.
Gebruik bij voorkeur een steriele fysiologische zoutoplossing van 0,9 procent of een diergeneeskundige oogreiniger, gaasjes of wattenpads die niet pluizen en lauw water om de vacht onder het oog te bevochtigen. Een schone zachte doek is fijn om de vacht te drogen. Houd alles binnen handbereik zodat je rustig kunt werken.
Was je handen grondig. Ga naast je hond zitten terwijl hij of zij ligt of ontspannen rechtop zit. Plaats een hand onder de kin om het hoofd zacht te stabiliseren. Vermijd direct frontaal benaderen, dat kan onrust geven. Praat rustig en beloon tussendoor. Als je dit vanaf jonge leeftijd rustig oefent, wordt het een routineklus.
Begin altijd aan de buitenkant. Maak een gaasje licht vochtig met lauw water of oogreiniger. Veeg voorzichtig van de binnenste ooghoek naar buiten, zodat je vuil niet richting het oog veegt. Gebruik per veeg een schoon stukje gaas en wissel voor het andere oog van gaasje. Trek niet aan korstjes maar week ze rustig los zodat de huid niet geïrriteerd raakt.
Als er veel zand of hardnekkig vuil zit, kun je met een steriele zoutoplossing het oog voorzichtig doorspoelen. Houd de flacon enkele centimeters van het oog en laat de vloeistof in de ooghoek lopen, niet rechtstreeks op het hoornvlies drukken. Knijpt je hond dicht, neem de tijd en maak kleine pauzes. Veeg overtollige vloeistof zacht weg.
Dep de vacht onder het oog droog. Sommige honden hebben baat bij het licht drooghouden van de vacht onder het oog om nieuwe traanstrepen te beperken. Sluit af met een beloning zodat de ervaring positief blijft. Herhaal de schoonmaak zo vaak als nodig, soms dagelijks bij gevoelige rassen, soms alleen na een stoffige wandeling.
Een steriele fysiologische zoutoplossing of een speciale veterinaire oogreiniger is doorgaans veilig voor dagelijks gebruik. Zachte oogdoekjes zonder parfum kunnen helpen voor het gebied rond het oog, vooral als druppelen lastig is. Kamille als thee op de vacht kan verzachtend zijn, maar druppel geen thee rechtstreeks in het oog en test altijd op een klein stukje huid. Gebruik geen zeep, geen babydoekjes met parfum of alcohol, geen menselijk oogmedicijn zonder advies en geen agressieve huismiddeltjes. Over natuurlijke producten zoals colloïdaal zilver verschillen inzichten. Ik raad aan dit alleen in overleg met je dierenarts te gebruiken, omdat de veiligheid en effectiviteit bij oogproblemen afhankelijk zijn van de situatie en het risico op irritatie bestaat.
Traanstrepen zijn verkleuringen van de vacht door constant traanvocht. Regelmatig zacht schoonmaken en de vacht onder het oog droogdeppen helpt al veel. Laat eventueel de haartjes rond de ogen netjes kort knippen door een trimmer die ervaring heeft met hondenogen. Sommige baasjes gebruiken een dun laagje beschermende zalf op de vacht onder het oog zodat traanvocht minder intrekt. Breng dat spaarzaam aan en niet te dicht tegen de oogrand. Zie je plots meer tranen, rode huid of jeuk, zoek dan de oorzaak. Allergie, een verstopte traanbuis of een afwijkende ooglidstand vragen een gerichte aanpak via de dierenarts.
Wacht niet af bij geelgroene of dikke etterige afscheiding, duidelijke roodheid of zwelling, aanhoudend knijpen met het oog of lichtschuwheid, troebel, blauw of grijs oogoppervlak, plots minder zien of tegen dingen aanlopen, een zichtbaar wondje of vreemd voorwerp, pijnlijke reactie bij aanraken of geen verbetering binnen twee tot drie dagen zorgvuldig schoonhouden. Pups, senioren en kortsnuitige rassen zijn extra kwetsbaar. Bij herhaalde problemen is een onderzoek van traanproductie, traanbuizen en ooglidstand zinvol.
Een veelvoorkomende fout is wrijven met tissues die vezels achterlaten of te hard boenen waardoor de huid geïrriteerd raakt. Ook zie ik geregeld dat hetzelfde doekje voor beide ogen wordt gebruikt, waardoor bacteriën worden verspreid. Het rechtstreeks op het hoornvlies drukken met een flesje of wattenpad kan tot krassen leiden. Verder worden mensendruppels of cosmetische reinigers gebruikt die conserveermiddelen of parfum bevatten. Medische oogzalf van een vorige behandeling opnieuw gebruiken zonder diagnose is eveneens riskant. Werk schoon, zacht en gericht.
Trim regelmatig de haren rondom de ogen als ze in het zichtveld hangen. Laat je hond niet met het hoofd uit het autoraam in de rijwind hangen, want stof en insecten kunnen in het oog belanden. Spoel na een dag op het strand of in een zanderig bos de ooghoeken zacht na met zoutoplossing. Ventileer en stofzuig in huis om prikkels te beperken, en controleer rassen met een gevoelig bouwtype dagelijks. Een korte routine van kijken, zacht schoonmaken en drogen voorkomt vaak grotere problemen.
Bij pups werkt korte, positieve training met beloning het best. Maak er een vaste routine van, bijvoorbeeld na de ochtendwandeling. Bij senioren is de huid dunner, dus werk extra zacht en gebruik lauwwarme vloeistof. Bij langharige of kortsnuitige rassen is dagelijkse controle normaal. Merk je hardnekkige korsten, plakkende wimpers of terugkerende klachten, dan is aanvullend onderzoek nodig. Een gerichte behandeling voor bijvoorbeeld droge ogen of een verstopte traanbuis voorkomt veel ongemak.
In de praktijk merk ik dat baasjes die rustig de tijd nemen en per oog een schoon gaasje gebruiken het snelste resultaat zien. Kleine aanpassingen, zoals het vachtje onder het oog drooghouden en na stoffige activiteiten even naspoelen met zoutoplossing, maken een groot verschil. En twijfel je over roodheid of pijn, laat dan liever een dierenarts meekijken. Zo houd je het comfortabel voor je hond en voorkom je complicaties.
Ogen hond schoonmaken hoeft niet ingewikkeld te zijn als je rustig te werk gaat, zachte middelen gebruikt en let op signalen die om extra zorg vragen. Met een eenvoudig stappenplan, regelmatige controle en een paar slimme gewoontes beperk je traanstrepen en irritatie. Blijft er roodheid, pijn of pus, of komen klachten terug, schakel dan tijdig een dierenarts in. Dat is de snelste weg naar comfortabele, schone en gezonde hondenogen.
De frequentie hangt af van ras, leefomgeving en gevoeligheid. Sommige honden hebben dagelijks wat verzorging nodig, anderen alleen na een stoffige wandeling. Controleer de ooghoeken kort tijdens je verzorgingsroutine. Zie je korstjes of traanstrepen, reinig dan zacht volgens het stappenplan. Merk je roodheid, pijn of pus, dan is schoonmaken alleen niet voldoende en is een dierenartsbezoek verstandig.
Gebruik bij voorkeur steriele fysiologische zoutoplossing of een veterinaire oogreiniger en niet pluizende gaasjes. Vermijd zeep, babydoekjes met parfum of alcohol en menselijke oogmedicatie zonder advies. Natuurlijke opties kunnen soms helpen voor de vacht, maar druppel geen thee of irriterende stoffen in het oog. Twijfel je, kies dan voor zoutoplossing en vraag advies aan je dierenarts.
Kamille kan verzachtend zijn voor de huid en vacht, maar druppel geen thee rechtstreeks in het oog. Over colloïdaal zilver lopen meningen uiteen en de geschiktheid hangt af van de situatie. Omdat het oog kwetsbaar is en snel geïrriteerd raakt, adviseer ik dit soort middelen alleen te gebruiken na overleg met je dierenarts en bij een duidelijke indicatie.
Reinig en droog de vacht onder het oog regelmatig, laat storende haartjes netjes knippen en voorkom onnodige blootstelling aan wind en stof. Een dun beschermlaagje op de vacht kan helpen, breng dat spaarzaam aan en niet tegen de oogrand. Blijven traanstrepen hardnekkig of ontstaan er huidirritaties, laat dan de traanbuizen en ooglidstand controleren bij de dierenarts.
Ga direct bij pusachtige afscheiding, duidelijke roodheid of zwelling, aanhoudend knijpen, lichtschuwheid, troebel oogoppervlak, verminderd zicht, een wondje of een vreemd voorwerp. Ook als er na twee tot drie dagen zorgvuldig reinigen geen verbetering is, of als klachten steeds terugkeren, is onderzoek nodig. Beter een keer te vroeg advies vragen dan te laat bij oogklachten.